000 07154nam a2200469 i 4500
001 200467291
003 TR-AnTOB
005 20260206152648.0
007 ta
008 171111s2025 xxu e mmmm 00| 0 eng d
035 _a(TR-AnTOB)200467291
040 _aTR-AnTOB
_beng
_erda
_cTR-AnTOB
041 0 _atur
099 _aTEZ TOBB FBE MNT Ph.D’25 GÜL
100 1 _aGültaktı, Çağlanaz Akın
_eauthor
_9152409
245 1 0 _aNükleik asit analoglarının yapısal ve elektriksel özelliklerinin incelenmesi ve moleküler elektronik uygulamalar için tasarım parametrelerinin belirlenmesi /
_cÇağlanaz Akın Gültaktı; thesis advisor Ersin Emre Ören.
246 _aInvestigating the structural and electrical properties of nucleic acid analogues and determination of design parameters for molecular electronics applications
264 1 _aAnkara :
_bTOBB ETÜ Fen Bilimleri Enstitüsü,
_c2025.
300 _axxiii, 127 pages :
_billustrations ;
_c29 cm
336 _atext
_btxt
_2rdacontent
337 _aunmediated
_bn
_2rdamedia
338 _avolume
_bnc
_2rdacarrier
502 _aTez (Doktora Tezi)--TOBB ETÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Ocak 2026
520 _aYarı iletken teknolojilerinde yukarıdan-aşağıya üretim yöntemlerinin ölçeklendirme sınırlarına yaklaşılması, atomik ve moleküler düzeyde işlevsel yapıtaşlarının tasarlanabildiği aşağıdan-yukarıya yaklaşımlara olan ilgiyi artırmıştır. Bu bağlamda DNA, istiflenmiş orbitalleri ve kendiliğinden örgütlenme kapasitesi sayesinde gelecek vadeden bir moleküler iletken olarak öne çıkmaktadır. Ancak kısa DNA dizilerinin yüksek sıcaklıklarda yapısal kararsızlığı ve denatürasyon eğilimi, baz istiflenmesini bozarak elektriksel iletkenliği önemli ölçüde sınırlamaktadır. Bu durum, doğal DNA'nın moleküler elektronik uygulamalarındaki kullanımını mühendislik açısından kısıtlayan temel bir problem oluşturmaktadır. Bu tezde, doğal DNA'nın yapıtaşlarına ek olarak, nükleik asit analoglarının (Hachimoji DNA ve çeşitli Adenin türevleri) kullanımı için, bu analogların yapısal ve elektronik özellikleri sistematik bir şekilde incelenmiştir. Tez kapsamında geliştirilen özel kuvvet alanı parametreleri kullanılarak moleküler dinamik simülasyonları yürütülmüş, ardından yoğunluk fonksiyonel teorisine (DFT) dayalı hesaplamalarla sistemlerdeki elektronik durumlar belirlenmiştir. Bu elektronik durumların özellikleri değerlendirilerek moleküllerde bulunan yük taşınım yolları ve gerçekleşen yük taşınım mekanizmaları analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, bazı nükleobaz analoglarının düşük iyonlaşma potansiyelleri sayesinde yük taşınımında aktif bölgeler oluşturabileceğini; bazı analogların ise bir enerji bariyeri gibi davranarak taşınımı kısıtlayabileceğini göstermiştir. Bulgular, elektronik özelliklerin yalnızca analoğun kimyasal yapısına değil, aynı zamanda komşu baz dizilimine ve istiflenme motiflerine güçlü bir şekilde bağlı olduğunu ortaya koymuştur. Buna ek olarak, moleküler orbitallerin delokalizasyon derecesi ile enerji dağılımını tek bir metrik altında birleştiren yeni bir skorlama yaklaşımı geliştirilmiş ve bu yaklaşım sonucunda elde edilen skorların farklı diziler için literatürde ölçülmüş deneysel elektriksel iletkenlik verileri ile yüksek korelasyon gösterdiği bulunmuştur. Sonuç olarak bu tez çalışması, nükleik asit analoglarının doğal DNA'ya kıyasla daha yüksek yapısal kararlılık ve ayarlanabilir elektronik özellikler sunarak moleküler elektronik için uygulanabilir alternatifler olduğunu ortaya koymaktadır. Tez kapsamında elde edilen tasarım kılavuzları ve geliştirilen hesaplamalı yaklaşımlar, gelecekte nükleik asit tabanlı moleküler iletkenlerin ve entegre devrelerin tasarımı ve optimizasyonu için değerli bir mühendislik temeli sağlamaktadır.
520 _aAs top-down fabrication methods for semiconductor Technologies confront their scaling limits, interest has increased in bottom-up approaches, where functional building blocks can be designed at the atomic and molecular level. In this context, DNA stands out as a promising molecular conductor due to its stacked orbitals and self-assembly capacity. However, the structural instability and tendency for denaturation of short DNA sequences at high temperatures significantly limit electrical conductivity by disrupting base stacking. This fundamental problem constitutes an engineering restriction on the use of natural DNA in molecular electronics applications. In this thesis, in addition to the building blocks of natural DNA, the structural and electronic properties of nucleic acid analogues (Hachimoji DNA and various Adenine derivatives) have been systematically investigated for their potential use. Molecular dynamics simulations were performed using specially developed force field parameters within the scope of the thesis, followed by the determination of the electronic states in the systems through calculations based on density functional theory (DFT). By evaluating the properties of these electronic states, the charge transport pathways and the resulting charge transport mechanisms within the molecules were analyzed. The results indicated that some nucleobase analogues can create active regions for char transport due to their low ionization potentials, while some analogues can restrict transport by acting as an energy barrier. The findings revealed that electronic properties strongly depend not only on the chemical structure of analogues but also on the neighboring base sequence and the stacking motifs. Additionally, a novel scoring approach was developed that combines the degree of molecular orbital delocalization with energy distribution into a single metric, and this score was confirmed to show a high correlation with experimentally measured electrical conductivity data in the literature for various sequences. In conclusion, this thesis demonstrates that nucleic acid analogues are viable alternatives for molecular electronics, offering higher structural stability and tunable electronic properties compared to natural DNA. The design guidelines derived and computational approaches developed within the scope of the thesis provide a valuable engineering foundation for the future design and optimization of nucleic acid-based molecular conductors and integrated circuits.
653 _aMoleküler elektronik
653 _aYük taşınımı
653 _aNükleik asit analogları
653 _aMoleküler dinamik
653 _aYoğunluk fonksiyonel teorisi
653 _aTeori ve modelleme
653 _aMolecular electronics
653 _aCharge transport
653 _aNucleic acid analogues
653 _aMolecular dynamics
653 _aDensity functional theory
653 _aTheory and modeling
700 1 _aÖren, Ersin Emre
_eadvisor
_9126236
710 _aTOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi.
_bFen Bilimleri Enstitüsü
_977078
942 _cTEZ
_2z
999 _c200467291
_d85503